{"id":10874,"date":"2023-02-14T11:09:27","date_gmt":"2023-02-14T10:09:27","guid":{"rendered":"https:\/\/www.serbski-institut.de\/a-serbski-serbski-institut-pseslezujo-dolnoluzysku-recnu-krajinu\/"},"modified":"2023-02-14T11:09:27","modified_gmt":"2023-02-14T10:09:27","slug":"a-serbski-serbski-institut-pseslezujo-dolnoluzysku-recnu-krajinu","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.serbski-institut.de\/ns\/a-serbski-serbski-institut-pseslezujo-dolnoluzysku-recnu-krajinu\/","title":{"rendered":"&#8220;A serbski?&#8221; \u2013 Serbski institut p\u015besl\u011b\u017aujo dolno\u0142u\u017eysku r\u011bcnu krajinu"},"content":{"rendered":"<p>A serbski? \u2013 tak zni pit\u015bku prowokantne p\u0161a\u0161anje na cerwjenych nalipkach, ako su n\u011bnt ju\u017eo dlej\u0161y cas na wjelich flakach w M\u011bs\u0107e wi\u017ae\u015b, zw\u011bt\u0161ego na toflach a plakatach z jadnor\u011bcnym nimskim napismom. Tak ako ju\u017eo p\u015bi akciji A serbsce? w G\u00f3rnej \u0141u\u017eycy, pominaju r\u011bcne aktiwisty, aby mje\u0144\u0161ynowa r\u011bc by\u0142a w\u011bcej widobna. Z togo jo kradu wuzna\u015b, a\u017e lu\u017aam njejo w\u0161ojadno, l\u011bc a \u017ao serbska r\u011bc se poka\u017eo &#8211; a \u017ao nic.<\/p>\n<p>Nic jano aktiwisty, ale teke r\u011bcyw\u011bdniki Serbskego instituta su zabrane ze zjawneju widobnos\u0107u serbskeje r\u011bcy, a to we ramiku nowego wob\u0161yrnego projekta <a href=\"https:\/\/www.serbski-institut.de\/projekte-zentrale-vorhaben\/digitales-lausitzportal\/\">Digitalny portal k serbskim a \u0142u\u017eyskim r\u011bcnym a kulturnym krajinam<\/a> (Digitales Portal zu sorbischen und Lausitzer Sprach- und Kulturlandschaften), k\u00f3tary\u017e jo se zachopi\u0142 w juliju 2022 a jo planowany na jadnab 10 l\u011bt. W\u00f3n wordujo sp\u011bchowany w\u00f3t Za\u0142o\u017eby za serbski lud z pjenjezymi Zw\u011bzkowego minista\u0155stwa za nut\u015bikowne nastupnos\u0107i a domownju (Bundesministerium des Inneren und f\u00fcr Heimat). We jadnom \u017a\u011ble togo projekta \u017ao mjazy drugim w\u00f3 p\u0161a\u0161anja, ako zwisuju z &#8220;r\u011bcneju krajinu&#8221; w Dolnej \u0141u\u017eycy: \u0179o jo serbska r\u011bc we zjawnem rumje wi\u017ae\u015b? Jano na oficielnych toflach a pokazowarjach we serbskem sedle\u0144skem rumje? Abo teke hyn\u017ai, na p\u015bik\u0142ad na pomnikach, wabje\u0144skich plakatach abo drugich priwatnych napismach? Chto jo take nap\u00f3ra\u0142? Znani-li (nje)wu\u017eywanje serbskeje r\u011bcy w\u00f3t jeje (felujuceje) witalnos\u0107i we w\u0161akich regionach sedle\u0144skego ruma? A kak se w\u00f3no maka z nastajenjami lu\u017ai k w\u011bcejr\u011bcnos\u0107i?<\/p>\n<p>Aby w\u011bdomnostniki na take p\u0161a\u0161anja m\u00f3gli w\u00f3tegroni\u015b, planuju mjazy drugim wob\u0161yrnu fotowu dokumentaciju serbskich wopismow a wop\u0161a\u0161owanje lu\u017ai, teke w\u0161akich akterow a aktiwistow na r\u011bcnem a kulturnem p\u00f3lu.<\/p>\n<p>Take \u017a\u011b\u0142o njes\u0142u\u017ey jano dokumentaciji aktualnego stawa pisneje r\u011bcy we zjawnem rumje, ale zm\u00f3\u017enijo teke p\u00f3zna\u015be motiwow, dla k\u00f3tarych\u017e zap\u015b\u011bguju lu\u017ae to serbske do sw\u00f3jich tekstow. We tom konteks\u0107e bu\u017ao se na to gl\u011bda\u015b, do kakeje m\u011bry jo serbska r\u011bc p\u0161awa komunikaciska sr\u011bdnos\u0107 a do kakeje m\u011bry ma skerjej symbolisku funkciju. (Tak symboliz\u011bruju na p\u015bik\u0142ad tofle z witanim &#8220;Witaj\u015bo k nam!&#8221; cesto zw\u011bzanos\u0107 ze Serbami a serbskimi tradicijami, ale njewop\u015bimjeju wa\u017ene informacije.)<\/p>\n<p>Mimo togo su wuzna\u015ba togo p\u00f3dprojekta wu\u017eytne p\u015bi r\u011bcnem planowanju, n. p. gl\u011bdajucy na iniciatiwy k w\u00f3t\u017eywjenju wobgrozoneje r\u011bcy. How se p\u0161a\u0161a, l\u011bc widobne serbske wopisma maju pozitiwny efekt na nagl\u011bdnos\u0107 a na\u0142o\u017eowanje mje\u0144\u0161ynoweje r\u011bcy a kak se woboje nejl\u011bpjej sp\u011bchujo. Na taki part p\u015binosuju sl\u011b\u017aenja instituta teke k zd\u017aar\u017eanju serbskeje r\u011bcy.<\/p>\n<p>Ten projekt pak zm\u011bjo hy\u0161\u0107i ce\u0142o konkretny a praktiski rezultat: Sl\u011b\u017aarje natwariju internetowy portal, \u017ao\u017e r\u011bcne a kulturne derbstwo serbskeje Dolneje \u0141u\u017eyce bu\u017ao se \u0161yrokemu publikumoju prezent\u011browa\u015b. Informacije k r\u011bcnej krajinje budu tam teke sobu wop\u015bimjete. (Kak taki portal m\u00f3g\u0142 wugl\u011bda\u015b, m\u00f3\u017eo\u015bo sebje gropnje p\u015bedstaji\u015b, ga\u017e kliknjo\u015bo na ten ju\u017eo w\u00f3zjawjony bok <a href=\"http:\/\/www2.sorabicon.de\/dsb\/recna-krajina-slepe\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">http:\/\/www2.sorabicon.de\/dsb\/recna-krajina-slepe\/<\/a> na portalu Sorabicon. Tam namakajo\u015bo w\u0161ake materiale a informacije w\u00f3t r\u011bcneje krajiny we sl\u011bpja\u0144skej w\u00f3sa\u017ae. To jo rezultat p\u00f3dobnego, modelowego projekta Serbskego instituta, ako jo se ju\u017eo p\u015bewjad\u0142.)<\/p>\n<h3>Dal\u0161ne informacije:<\/h3>\n<ul>\n<li><a href=\"https:\/\/www.serbski-institut.de\/projekte-sprachwissenschaft\/sorbische-sprachlandschaft\/\">krotke wopisanje p\u00f3dprojekta<\/a><\/li>\n<li>projektowe wjednistwo: <a href=\"https:\/\/www.serbski-institut.de\/mitarbeiter\/hauke-bartels\/\">prof. dr. Hauke Bartels<\/a>, direktor Serbskego instituta<\/li>\n<li>wob\u017a\u011b\u0142a\u0155 projekta: r\u011bcyw\u011bdnik <a href=\"https:\/\/www.serbski-institut.de\/mitarbeiter\/simon-blum\/\">Simon Blum<\/a><\/li>\n<\/ul>\n<p>Ce\u0142kowny projekt <a href=\"https:\/\/www.serbski-institut.de\/projekte-zentrale-vorhaben\/digitales-lausitzportal\/\">Digitalny portal k serbskim a \u0142u\u017eyskim r\u011bcnym a kulturnym krajinam<\/a> s\u0142u\u0161a k \u0161es\u0107im serbskim projektam w kraju Bramborska, k\u00f3tare\u017e se sp\u011bchuju ze zw\u011bzkowego sp\u011bchowa\u0144skego programa &#8220;Serbska r\u011bc a kultura we procesu strukturneje zm\u011bny&#8221;. W\u00f3n jo drugi projekt z togo gjarnca na institu\u015be, p\u00f3sporomje za\u0142o\u017eenja nowego w\u00f3t\u017a\u011blenja za regionalne wuwi\u015be a wopl\u011bwanje mje\u0144\u0161ynow. Projekt dej se sp\u011bchowa\u015b a\u017e do l\u011bta 2031, z 550.000 euro k l\u011btu.<\/p>\n<p>awtor teksta: Simon Blum, w\u011bdomnostny sobu\u017a\u011b\u0142a\u015be\u0155 Serbskego instituta<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>A serbski? \u2013 tak zni pit\u015bku prowokantne p\u0161a\u0161anje na cerwjenych nalipkach, ako su n\u011bnt ju\u017eo dlej\u0161y cas na wjelich flakach w M\u011bs\u0107e wi\u017ae\u015b, zw\u011bt\u0161ego na toflach a plakatach z jadnor\u011bcnym nimskim napismom. Tak ako ju\u017eo p\u015bi akciji A serbsce? w G\u00f3rnej \u0141u\u017eycy, pominaju r\u011bcne aktiwisty, aby mje\u0144\u0161ynowa r\u011bc by\u0142a w\u011bcej widobna. Z togo jo kradu [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":5,"featured_media":10870,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[13],"tags":[],"class_list":["post-10874","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-newsmeldung-ns"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.serbski-institut.de\/ns\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/10874","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.serbski-institut.de\/ns\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.serbski-institut.de\/ns\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.serbski-institut.de\/ns\/wp-json\/wp\/v2\/users\/5"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.serbski-institut.de\/ns\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=10874"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.serbski-institut.de\/ns\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/10874\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.serbski-institut.de\/ns\/wp-json\/wp\/v2\/media\/10870"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.serbski-institut.de\/ns\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=10874"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.serbski-institut.de\/ns\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=10874"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.serbski-institut.de\/ns\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=10874"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}