{"id":13859,"date":"2024-01-04T11:36:46","date_gmt":"2024-01-04T10:36:46","guid":{"rendered":"https:\/\/www.serbski-institut.de\/rozpsawa-z-psednoskom-wo-perspektiwach-za-serbsku-recnu-didaktiku-jo-se-oficielnje-zachopila-zelabnosc-na-nowem-mestnje\/"},"modified":"2024-01-04T11:36:46","modified_gmt":"2024-01-04T10:36:46","slug":"rozpsawa-z-psednoskom-wo-perspektiwach-za-serbsku-recnu-didaktiku-jo-se-oficielnje-zachopila-zelabnosc-na-nowem-mestnje","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.serbski-institut.de\/ns\/rozpsawa-z-psednoskom-wo-perspektiwach-za-serbsku-recnu-didaktiku-jo-se-oficielnje-zachopila-zelabnosc-na-nowem-mestnje\/","title":{"rendered":"Rozp\u0161awa: Z p\u015bednoskom w\u00f3 perspektiwach za serbsku r\u011bcnu didaktiku jo se oficielnje zachopi\u0142a \u017a\u011b\u0142abnos\u0107 na nowem m\u011bstnje"},"content":{"rendered":"<p>N\u011b\u017ai 30 g\u00f3s\u0107i z w\u011bdomnos\u0107i, politiki a kub\u0142anja jo sl\u011bdowa\u0142o p\u015bep\u0161osenjeju <a href=\"https:\/\/www.serbski-institut.de\/forschung\/regionalentwicklung-und-minderheitenschutz\/\">w\u00f3t\u017a\u011blenja za regionalne wuwi\u015be a mje\u0144\u0161ynowy \u0161\u0107it<\/a> (RegMje) Serbskego instituta 5.10.2023 na <a href=\"https:\/\/www.serbski-institut.de\/vortrag-genre-basierter-unterricht-und-curriculum-design-im-multiliteracies-framework-perspektiven-fuer-den-erhalt-und-die-sprachdidaktische-vermittlung-der-sorbischen-sprachen\/\">pr\u011bdny p\u015bednosk na nowem m\u011bstnje<\/a> P\u015bi Grodowej cerkwi w Ch\u00f3\u015bebuzu. Dr. Emily Barthold (BTU Ch\u00f3\u015bebuz-Z\u0142y Komorow) a dr. Wili Wolfgang Barthold (TU Drje\u017ed\u017aany) stej pow\u011bda\u0142ej w\u00f3 w\u00f3sebnem r\u011bcnodidaktiskem p\u015bistupje. Zar\u011bdowanje jo by\u0142o rownocasnje zachopje\u0144k r\u011bda &#8220;RegMje p\u015bep\u0161osyjo&#8221;.<\/p>\n<p>P\u015bednosujucej Emily a Wili Wolfgang Barthold stej da\u0142ej impulse k p\u00f3l\u011bp\u0161enju serbskeje r\u011bcneje pedagogiki p\u015bi kub\u0142anju doros\u0107onych. P\u00f3d titelom &#8220;Genre-based Instruction a Curriculum Design we multiliteracnem frameworku&#8221; stej w\u00f3tw\u00f3ri\u0142ej nowe perspektiwy za zd\u017aar\u017eanje a r\u011bcnodidaktiske p\u00f3sr\u011bdnjenje serbskeje r\u011bcy na zak\u0142a\u017ae sw\u00f3jich wucabnikojskich nazg\u00f3njenjow na German Departmen\u015be Georgetown (Washington D.C., USA). Tam se wuwucujo nimska r\u011bc ju\u017eo wjele l\u011bt wusp\u011b\u0161nje na zak\u0142a\u017ae za w\u0161ych doc\u011brujucych zaw\u011bzujucego curriculuma. P\u00f3 informaciji p\u015bednosujuceju m\u00f3\u017eo taki wucbny plan p\u015bi tom pomaga\u015b, kwalitu serbskor\u011bcnego wukub\u0142anja zaw\u011bs\u0107i\u015b, z tym, a\u017e p\u00f3staja mimo zaw\u011bzujucych wuwucowa\u0144skich a wuknje\u0144skich zam\u011brow teke metody a materialije za doc\u011brujucych. Zrazom m\u00f3\u017eo se z tym zaw\u011bs\u0107i\u015b njep\u015betergnjony r\u011bd kursow b\u017aez wop\u015bimje\u015bowych redundancow.<\/p>\n<p>Wu\u0161ej togo stej wobej wuzwignu\u0142ej wa\u017enos\u0107 togo, a\u017e m\u00f3\u017eo\u0161 r\u011bcnje informelnu ako teke formelnu rowninu p\u00f3s\u0142u\u017eowa\u015b. Tak jo p\u00f3 jeju m\u011bnjenju njel\u011bp\u0161yna p\u015bedew\u0161ym imersiwnych wuknje\u0144skich konceptow, a\u017e njam\u00f3gu wuknjece formelne diskurse, ako w\u00f3tm\u011bwaju se w\u011bt\u0161y part pisnje, zmejstrowa\u015b. Take pisnor\u011bcne kompetence su pak p\u015bi p\u015bistajenju w serbskich institucijach trjebne, na p\u015b., aby m\u00f3\u017eno by\u0142o mejlki abo listy pisa\u015b. Znap\u015be\u015biwjenja p\u015bis\u0142ucharjow pak su p\u00f3zd\u017aej pokazali, a\u017e jo w serbskem konteks\u0107e teke drugi ekstrem zastupjony: Pow\u011bdarje m\u00f3gu p\u00f3takem dobre fachowe nastawki pisa\u015b, maju pak rownocasnje \u015b\u011b\u017ekos\u0107i w informelnych r\u011bcnych situacijach, na p\u015b. we familiji.<\/p>\n<p>Na zak\u0142a\u017ae p\u015bik\u0142ada z uniwersitarnego curriculuma jo se p\u015bedstaji\u0142 didaktiski p\u015bistup &#8220;Genre-based Instruction&#8221;, p\u015bi k\u00f3tarem\u017e wuknjo se na zak\u0142a\u017ae konkretnych tekstowych \u017eanrow (na p\u015b. list na zastojnstwo abo telefonowe rozgrono ze znateju w\u00f3sobu). W zmysle tak pomjenjoneje multiliteracyjoweje zasady aktiw\u011brujo se za to nejpjerwjej p\u015bedw\u011bda wuknjecych ze sw\u00f3jich pr\u011bdnych r\u011bcow (&#8220;Situated Practice&#8221;), z tym, a\u017e se na p\u015bik\u0142ad p\u0161a\u0161a, k\u00f3tare p\u00f3strowne formule se w jich p\u00f3chadnem kraju wu\u017eywaju, ga\u017e pi\u0161o se na zastojnstwo. P\u015bi drugej a t\u015be\u015bej k\u0161oceni, &#8220;Critical framing&#8221; a &#8220;Overt Instruction&#8221;, cyta se p\u00f3 m\u00f3\u017enos\u0107i awtentiski, njedidaktiz\u011browany tekst z celoweje r\u011bcy, a analyz\u011brujo se p\u015bed sw\u00f3jeju sociokulturelneju sl\u011bzynu. Cytany tekst funkcion\u011brujo w sl\u011bdnej fazy (&#8220;Transformed Pratice&#8221;) p\u00f3tom ako r\u011bcny model, k\u00f3tary\u017e m\u00f3\u017eo se wu\u017eywa\u015b za sw\u00f3jsku, kompleksnu r\u011bcnu produkciju. Do k\u00f3tareje m\u011bry take awtentiske teksty w\u0161ych \u017eanrow za serbskej r\u011bcy na w\u0161akich niwowowych sch\u00f3j\u017ae\u0144kach eksist\u011bruju, jo se \u017eywje diskut\u011browa\u0142o; rowno tak ako p\u0161a\u0161anje, l\u011bc dajo se ten p\u00f3sr\u011bdnja\u0155ski p\u015bistup, w zmysle wob\u0161yrneje rewitalizacije, teke na\u0142o\u017eowa\u015b za doros\u0107onych zwenka uniwersitnych kontekstow, dokula\u017e \u017a\u011b\u0142a wjele z metalinguistiskimi znajobnos\u0107ami a zap\u015bimje\u015bami. Wjelika licba nap\u0161a\u0161owanjow a zgromadnych indiwidualnych wuknje\u0144skich nazg\u00f3njenjow a kritiskich p\u015bispomnjenjow p\u00f3 p\u015bednosku su wuraz p\u00f3trjeby, p\u015bez Zorja-projekt ju\u017eo p\u00f3starcony diskurs w\u00f3 didaktice za doros\u0107onych w p\u015bicho\u017ae dalej wjas\u0107.<\/p>\n<p>Ze zjawnym r\u011bdom zar\u011bdowanjow &#8220;RegMje p\u015bep\u0161osyjo&#8221; co team w\u00f3t\u017a\u011blenja za regionalne wuwi\u015be a mje\u0144\u0161ynowy \u0161\u0107it dal\u0161ne impulse k ce\u0142emu tematiskemu spektrumoju sw\u00f3jskego \u017a\u011b\u0142a z partnarjami z teorije a prakse \u017a\u011bli\u015b a diskut\u011browa\u015b. P\u015bednoski a diskusijne wjacory w\u00f3tm\u011bwaju se we w\u00f3lnem p\u00f3r\u011b\u017ae, terminy se zawcasa w\u00f3zjawiju.<\/p>\n<p><em>P\u015bedewze\u015be sp\u011bchujo se p\u015bez Za\u0142o\u017ebu za serbski lud ze sr\u011bdkow Zw\u011bzkowego minista\u0155stwa nut\u015bikownego a za domownju na zak\u0142a\u017ae wobzamknjenja Nimskego zw\u011bzkowego sejma.<\/em><\/p>\n<p>awtorce: <a href=\"https:\/\/www.serbski-institut.de\/mitarbeiter\/sophie-raedel\/\">Sophie R\u00e4del<\/a> \/ <a href=\"https:\/\/www.serbski-institut.de\/mitarbeiter\/madlen-domaschke\/\">Madlen Doma\u0161cyna<\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>N\u011b\u017ai 30 g\u00f3s\u0107i z w\u011bdomnos\u0107i, politiki a kub\u0142anja jo sl\u011bdowa\u0142o p\u015bep\u0161osenjeju w\u00f3t\u017a\u011blenja za regionalne wuwi\u015be a mje\u0144\u0161ynowy \u0161\u0107it (RegMje) Serbskego instituta 5.10.2023 na pr\u011bdny p\u015bednosk na nowem m\u011bstnje P\u015bi Grodowej cerkwi w Ch\u00f3\u015bebuzu. Dr. Emily Barthold (BTU Ch\u00f3\u015bebuz-Z\u0142y Komorow) a dr. Wili Wolfgang Barthold (TU Drje\u017ed\u017aany) stej pow\u011bda\u0142ej w\u00f3 w\u00f3sebnem r\u011bcnodidaktiskem p\u015bistupje. Zar\u011bdowanje jo by\u0142o [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":5,"featured_media":12406,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[13],"tags":[],"class_list":["post-13859","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-newsmeldung-ns"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.serbski-institut.de\/ns\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/13859","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.serbski-institut.de\/ns\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.serbski-institut.de\/ns\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.serbski-institut.de\/ns\/wp-json\/wp\/v2\/users\/5"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.serbski-institut.de\/ns\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=13859"}],"version-history":[{"count":0,"href":"https:\/\/www.serbski-institut.de\/ns\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/13859\/revisions"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.serbski-institut.de\/ns\/wp-json\/wp\/v2\/media\/12406"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.serbski-institut.de\/ns\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=13859"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.serbski-institut.de\/ns\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=13859"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.serbski-institut.de\/ns\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=13859"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}