{"id":10411,"date":"2022-12-15T13:00:42","date_gmt":"2022-12-15T12:00:42","guid":{"rendered":"https:\/\/www.serbski-institut.de\/herderowy-institut-wroci-bibliotekowe-wobstatki-macicy-serbskeje\/"},"modified":"2022-12-16T11:24:25","modified_gmt":"2022-12-16T10:24:25","slug":"herderowy-institut-wroci-bibliotekowe-wobstatki-macicy-serbskeje","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.serbski-institut.de\/os\/herderowy-institut-wroci-bibliotekowe-wobstatki-macicy-serbskeje\/","title":{"rendered":"Herderowy institut wr\u00f3\u0107i bibliotekowe wobstatki Ma\u0107icy Serbskeje"},"content":{"rendered":"<p><em>Zhromadna medijowa informacija Herderoweho instituta, Ma\u0107icy Serbskeje a Serbskeho instituta<\/em><\/p>\n<p>Dnja 16. decembra 2022 wr\u00f3\u0107a so w Serbskim institu\u0107e w Budy\u0161inje bibliotekowe wobstatki serbskeho w\u011bdomostneho towarstwa <a href=\"http:\/\/www.macica-serbska.de\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Ma\u0107icy Serbskeje<\/a>, kotre\u017e chowachu so minjene l\u011btd\u017aesatki w sl\u011bd\u017aerskej bibliotece <a href=\"https:\/\/www.herder-institut.de\/ueber-uns\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">Herderoweho instituta za historiske wuchodosrjed\u017aoeuropske sl\u011bd\u017aenje<\/a> w Marburgu. Jedna so p\u0159i tym wo 172 knihow a \u010dasopisowych ze\u0161iwkow, kotre\u017e so we wob\u0142uku projekta jasnje jako sw\u00f3jstwo Ma\u0107icy Serbskeje identifikowachu. Projekt &#8220;Sl\u011bd\u017aenje wo NS-wurubiznach w Marburgskej sl\u011bd\u017aerskej bibliotece Herderoweho instituta. P\u0159epytowanje d\u017a\u011blneho wobstatka n\u011bhdy\u0161eho publikaciskeho sl\u011bd\u017aeni\u0161\u0107a Berlin-Dahlem&#8221; p\u0159ewjed\u017ae so wot 2016 do 2019 ze sp\u011bchowanjom Za\u0142o\u017eby &#8220;Deutsches Zentrum Kulturgutverluste Magdeburg&#8221;. Mjez restituowanymi publikacijemi su w\u0161elake \u010dasopisy (<em>Neues Lausitzisches Magazin<\/em>, <em>Baltische Studien<\/em>, <em>Niederlausitzer Mitteilungen<\/em>) ka\u017e te\u017e jednotliwe knihi, mjez druhim wo s\u0142owjanskich sydli\u0161\u0107ach a m\u011bstnych mjenach. Najstar\u0161i eksemplar je z l\u011bta 1798 (<em>Lausizische Monatsschrift<\/em>), najm\u0142\u00f3d\u0161i z l\u011bta 1933.<\/p>\n<p>Z ruki nawody sl\u011bd\u017aerskeje biblioteki a zastupowaceho direktora Herderoweho instituta, dr. J\u00fcrgena Warmbrunna, p\u0159ijmje p\u0159edsydka Ma\u0107icy Serbskeje, dr. Anja Pohon\u010dowa, materialije a je po tym nawod\u017ae <a href=\"https:\/\/www.serbski-institut.de\/bibliothek\/virtueller-lesesaal\/\">Serbskeje centralneje biblioteki<\/a>, Witej Bejmakej p\u0159epoda.<\/p>\n<p>Publikaciske sl\u011bd\u017aeni\u0161\u0107o Berlin-Dahlem za\u0142o\u017ei so 1931 wot n\u011bmskonarodnje zmysleneho generalneho direktora pruskich statnych archiwow Alberta Brackmanna jako publikaciski fonds. Wone b\u011b najprjedy p\u0159i Pruskim tajnym statnym archiwje zam\u011bstnjene a fungowa\u0161e jako jedna\u0107elnja Sewjero- a wuchodon\u011bmskeho sl\u011bd\u017aerskeho zjedno\u0107enstwa. Za \u010das nacionalsocializma podp\u011bra\u0161e z pomocu ludskeje argumentacije knjejstwowe naroki N\u011bmskeho rajcha na wuchodnu Europu.<br \/>\nJako w\u011bdomostnej zjedno\u0107enstwje Serbow w Hornjej a Delnjej \u0141u\u017eicy \u0107erpje\u0161tej Ma\u0107ica Serbska w Budy\u0161inje a Ma\u015bica Serbska w Cho\u0107ebuzu w nacionalsocialistiskim \u010dasu pod samow\u00f3lnos\u0107u a p\u0159es\u0107\u011bhowanjom ze statneje strony. W l\u011b\u0107e 1937 so w\u0161itke aktiwity Zwjazka serbskich towarstwow Domowina zakazali, 1941 so zam\u00f3\u017eenje towarstwow s\u0107aza\u0142o, mjez nimi te\u017e biblioteki. M\u00f3cnarske ministerstwo za nut\u0159kowne nale\u017enos\u0107e p\u0159id\u017a\u011bli publikaciskemu sl\u011bd\u017aeni\u0161\u0107u Berlin-Dahlem h\u0142owny d\u017a\u011bl s\u0107azanych knihow a \u010dasopisow. K nim s\u0142u\u0161achu tohorunja knihi a \u010dasopisy z priwatneju zb\u011brkow Micha\u0142a H\u00f3rnika a Arno\u0161ta Muki, kotraj\u017e b\u011b\u0161taj d\u017a\u011bl Ma\u0107i\u010dneje biblioteki w Budy\u0161inje. Dal\u0161ej wu\u017eitkarjej s\u0107azanja b\u011b\u0161tej uniwersitna biblioteka w Lipsku a krajnoradny zarjad w Budy\u0161inje. Ka\u017e mnohe dal\u0161e biblioteki njebuchu biblioteki serbskich zjedno\u0107enstwow jeno\u017e wurubjene, ale tohorunja jich zb\u011brkowy zwisk zni\u010dene.<br \/>\nW p\u00f3zdnjej zymje 1945 \u0107\u011bkachu sobud\u017a\u011b\u0142a\u0107erjo publikaciskeho sl\u011bd\u017aeni\u0161\u0107a p\u0159ed sowjetskim w\u00f3jskom z Budy\u0161ina, hd\u017ae\u017e wud\u017aer\u017eowachu wotno\u017eku, do Coburga. Z nimi d\u00f3stachu so akty a wulki d\u017a\u011bl biblioteki do tehdy\u0161eho ameriskeho wobsadniskeho pasma, zwotkel\u017e dowjezechu je potom do Zjedno\u0107enych statow.<br \/>\nWjet\u0161i d\u017a\u011bl bibliotekowych wobstatkow publikaciskeho sl\u011bd\u017aeni\u0161\u0107a Berlin-Dahlem p\u0159epodachu Kongresowej bibliotece we Washingtonje, D.C. N\u011bhd\u017ae dw\u011b t\u0159e\u0107inje wr\u00f3\u0107i\u0161tej so 1964 Zwjazkowej republice N\u011bmska. W tutym zwisku p\u0159e\u0144d\u017aechu zwjazki do Herderoweho instituta w Marburgu.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Zhromadna medijowa informacija Herderoweho instituta, Ma\u0107icy Serbskeje a Serbskeho instituta Dnja 16. decembra 2022 wr\u00f3\u0107a so w Serbskim institu\u0107e w Budy\u0161inje bibliotekowe wobstatki serbskeho w\u011bdomostneho towarstwa Ma\u0107icy Serbskeje, kotre\u017e chowachu so minjene l\u011btd\u017aesatki w sl\u011bd\u017aerskej bibliotece Herderoweho instituta za historiske wuchodosrjed\u017aoeuropske sl\u011bd\u017aenje w Marburgu. Jedna so p\u0159i tym wo 172 knihow a \u010dasopisowych ze\u0161iwkow, kotre\u017e [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":5,"featured_media":10421,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[14],"tags":[],"class_list":["post-10411","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-newsmeldung-os"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.serbski-institut.de\/os\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/10411","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.serbski-institut.de\/os\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.serbski-institut.de\/os\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.serbski-institut.de\/os\/wp-json\/wp\/v2\/users\/5"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.serbski-institut.de\/os\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=10411"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/www.serbski-institut.de\/os\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/10411\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":10416,"href":"https:\/\/www.serbski-institut.de\/os\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/10411\/revisions\/10416"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.serbski-institut.de\/os\/wp-json\/wp\/v2\/media\/10421"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.serbski-institut.de\/os\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=10411"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.serbski-institut.de\/os\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=10411"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.serbski-institut.de\/os\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=10411"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}