{"id":247817,"date":"2025-05-02T09:27:08","date_gmt":"2025-05-02T07:27:08","guid":{"rendered":"https:\/\/www.serbski-institut.de\/meznik-delnjoserbska-publicistika-dospolnje-digitalnje-pristupna\/"},"modified":"2025-05-02T10:26:24","modified_gmt":"2025-05-02T08:26:24","slug":"delnjoserbska-publicistika","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.serbski-institut.de\/os\/delnjoserbska-publicistika\/","title":{"rendered":"M\u011bznik: Delnjoserbska publicistika dospo\u0142nje digitalnje p\u0159istupna"},"content":{"rendered":"<h3>68 l\u011btnikow Casnika, 3400 jednotliwych wuda\u0107ow digitalizowane<\/h3>\n<p>Delnjoserbski d\u017aenik &#8220;Nowy Casnik&#8221; a jeho historiske p\u0159edchadniki pod w\u0161elakimi titulemi (z tuteje p\u0159i\u010diny p\u0159esahowacy &#8220;Casnik&#8221; mjenowany) wot l\u011bta 1848 buchu dospo\u0142nje digitalizowane a steja za zjawnu korpusowu re\u0161er\u0161u w r\u011b\u010dnym portalu Serbskeho instituta pod dolnoserbski.de k dispoziciji.<\/p>\n<p>&#8220;N\u011btko je nimale cy\u0142y Casnik we wysokej kwali\u0107e digitalnje p\u0159istupny. Z tym smy wa\u017eny m\u011bznik po pu\u0107u k dospo\u0142nemu digitalizowanju docp\u011bli&#8221; tak nawoda projekta a direktor instituta prof. dr. <a href=\"https:\/\/www.serbski-institut.de\/mitarbeiter\/hauke-bartels\/\">Hauke Bartels<\/a>. P\u0159edewza\u0107e zm\u00f3\u017eni\u0142o je sp\u011bchowanje za\u0142o\u017eby <a href=\"https:\/\/www.volkswagenstiftung.de\/de\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">VolkswagenStiftung<\/a> p\u0159ez projekt <a href=\"https:\/\/www.serbski-institut.de\/forschung\/zentrale-vorhaben\/integrated-digital-sorbian-studies\/\">Integrated Digital Sorbian Studies<\/a>.<\/p>\n<p>W tutych, zjawnos\u0107i p\u0159istupnych, nowinarskich tekstach zam\u00f3\u017ee wu\u017eiwar w\u011bste s\u0142owa, wurazy abo kombinacije s\u0142owow pyta\u0107, zo by wusl\u011bd\u017ai\u0142, kak so r\u011b\u010d wu\u017eiwa\u0161e. Wy\u0161e toho ski\u0107i korpusowe pytanje informacije wo tym, hdy so w\u011bste temy pr\u011bni raz zjawnje diskutowachu, hdy wosoby pr\u011bni raz zjawnje wustupichu abo hdy so na\u0142o\u017eki w kotrych wsach a m\u011bstach hajachu.<\/p>\n<p>Nowy &#8220;korpus nowin 1947\u20132016&#8221; wop\u0159ijima 68 l\u011btnikow, to r\u011bka 3400 jednotliwych wuda\u0107ow tyd\u017aenskich nowinow &#8220;Nowy Casnik&#8221;. W tekstach, kotre\u017e so w naro\u010dnym d\u017a\u011ble wobd\u017a\u011b\u0142achu, zam\u00f3\u017ee wu\u017eiwar z pytanjom za zak\u0142adnej formu w\u0161itke flekciske formy a pisanske warianty wusl\u011bd\u017ai\u0107. Z tym je p\u0159istup k datam bjez wjet\u0161ich zad\u017a\u011bwkow m\u00f3\u017eny. Star\u0161i d\u017a\u011bl delnjoserbskeho tyd\u017aenika je hi\u017eo wot l\u011bta 2022 p\u0159istupny \u2013 w formje korpusowych tekstow, ki\u017e m\u00f3\u017ee\u0107e z pytanskej funkciju wu\u017eiwa\u0107 (<a href=\"https:\/\/www.dolnoserbski.de\/korpus\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">www.dolnoserbski.de\/korpus\/<\/a>), ka\u017e te\u017e jako d\u017a\u011bl &#8220;Delnjoserbskeje digitalneje biblioteki&#8221; z dospo\u0142nymi tekstami (<a href=\"https:\/\/www.dolnoserbski.de\/biblioteka\/\" target=\"_blank\" rel=\"noopener\">www.dolnoserbski.de\/biblioteka\/<\/a>).<\/p>\n<p>Korpusowe pytanje wuda\u0107ow po l\u011b\u0107e 1947 prawniskich p\u0159i\u010din dla \u017eane dospo\u0142ne artikle njepokazuje. Wusl\u011bdki pytanja pak wobsahuja dok\u0142adne poda\u0107a \u017e\u00f3r\u0142ow, kotre\u017e zm\u00f3\u017enja namakanje originalnych \u0107i\u0161\u0107anych wuda\u0107ow (na p\u0159ik\u0142ad w knihownjach). To wol\u00f3\u017euje mjez druhim re\u0161er\u0161e wjesnych chronistow. Do\u0142hi \u010das b\u011b korpusowa re\u0161er\u0161a w pr\u011bnim rjed\u017ae d\u017a\u011b\u0142owy instrument r\u011b\u010despytnikow. P\u0159edle\u017eace tekstowe zb\u011brki ski\u0107a te\u017e \u017eurnalistam, stawiznarjam, wu\u010derjam, \u0161ulerjam a k\u00f3\u017edemu zajimcej komfortabelnu re\u0161er\u0161u.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>68 l\u011btnikow Casnika, 3400 jednotliwych wuda\u0107ow digitalizowane Delnjoserbski d\u017aenik &#8220;Nowy Casnik&#8221; a jeho historiske p\u0159edchadniki pod w\u0161elakimi titulemi (z tuteje p\u0159i\u010diny p\u0159esahowacy &#8220;Casnik&#8221; mjenowany) wot l\u011bta 1848 buchu dospo\u0142nje digitalizowane a steja za zjawnu korpusowu re\u0161er\u0161u w r\u011b\u010dnym portalu Serbskeho instituta pod dolnoserbski.de k dispoziciji. &#8220;N\u011btko je nimale cy\u0142y Casnik we wysokej kwali\u0107e digitalnje p\u0159istupny. [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":5,"featured_media":243220,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"footnotes":""},"categories":[14],"tags":[],"class_list":["post-247817","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-newsmeldung-os"],"acf":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.serbski-institut.de\/os\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/247817","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.serbski-institut.de\/os\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.serbski-institut.de\/os\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.serbski-institut.de\/os\/wp-json\/wp\/v2\/users\/5"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.serbski-institut.de\/os\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=247817"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/www.serbski-institut.de\/os\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/247817\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":247818,"href":"https:\/\/www.serbski-institut.de\/os\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/247817\/revisions\/247818"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.serbski-institut.de\/os\/wp-json\/wp\/v2\/media\/243220"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.serbski-institut.de\/os\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=247817"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.serbski-institut.de\/os\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=247817"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.serbski-institut.de\/os\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=247817"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}