Změna we wótnožce za dolnoserbske slěźenja Serbskego instituta
W Chóśebuzu slědujo literarny wědomnostnik Willi Barthold za historikarjom Pětšom Šurmanom
Dr. Willi W. Barthold zachopijo 1. februara swójo źěło we wótźělenju kulturne wědomnosći Serbskego instituta w Chóśebuzu. Absolwent Dolnoserbskego gymnazija jo promowěrował 2020 na Georgetown University we Washingtonje, D.C. we wobłuku germanistiskeje literarneje, kulturneje a medijoweje wědomnosći. Skóro pak jo se pśiwobrośił sorabistice a jo był wót 2022 pśistajony Katedry za pódwjacornosłowjańsku literarnu a kulturnu wědomnosć prof. dr. Christiana Prunitscha na TU Drježdźany. Tam jo źěłał gromaźe ze Serbskim institutom a drugimi na wuwiśu sorabistiskego studijnego póbitowanja w ramiku projekta „Integrated Digital Sorbian Studies“. Dr. Barthold slěźi głownje wó serbskej literaturje a kulturje, w pśichoźe z fokusom na Dolnu Łužycu. Lětosa wudajotej gromaźe z dr. Friedrichom Pollackom wósebne wudaśe sorabistiskego fachowego casopisa Lětopis k temje „(Nje-)pśichody Serbow a Łužyce w zachadnosći a pśibytnosći“ (originalny titel: (Nicht-)Zukünfte der Sorben und der Lausitz in Vergangenheit und Gegenwart).
Willi Barthold slědujo w Chóśebuzu za historikarjom dr. Pětšom Šurmanom, kótaryž pó 38 lětach na wuměńk se rozžognujo. Slěźeńske śěžyšća Pětša Šurmana su lažali pśedewšym na stawiznach Serbow w Dolnej Łužycy ako teke na temach nowšych a nejnowšych serbskich stawiznow. „Wósebne zasłužby ma wokoło rozestajanja ze serbskimi stawiznami njepósrědnje pó Drugej swětowej wójnje. Jogo studija “Die sorbische Bewegung 1945–1948 zwischen Selbstbehauptung und Anerkennung” z lěta 1998 płaśi dalej ako centralna referenca“, wuchwalujo dr. Friedrich Pollack, wjednik wótźělenja kulturne wědomnosći, źěło historikarja.
Ako dalšne slěźeńske śěžyšćo jo se Šurman wěnował mjeńšynowej politice w NDR. Jo se teke angažěrował w redakcijach Lětopisa, Niederlausitzer Studien (Dolnołužyskich studijow) a Serbskeje bibliografije. Wót 1998 do 2011 jo pśewzeł pśidatnje wucbne nadawki na Lipšćańskej uniwersiśe k stawiznam Serbow. W Chóśebuzu statkujo Pětš Šurman južo žedne lěta w źěłowej kupce „Serbske pomniki města Chóśebuz“. Naslědku jo zběrał a dokumentěrował ze swójeju projektoweju kupku materielne znankstwa a kulturne pomniki cełeje Dolneje Łužyce w projekśe w ramiku strukturneje změny „Digitalny portal k serbskim a łužyskim rěcnym a kulturnym krajinam“.
„Pětš Šurman jo wusko gromaźe źěłał z dolnoserbskimi kulturnymi a kubłańskimi institucijami, na pśikład ze Serbskim muzejom, Dolnoserbskim gymnazijom, Šulu za dolnoserbsku rěc a kulturu ako teke Źěłanišćom za serbske kubłańske wuwijanje (ABC). Z tym jo spěchował transfer wědy a wuměnu mjazy wědomnosću a praksu“, groni Friedrich Pollack.
